Білім беру және Мемлекеттік қызмет салаларының ардагері,
Кербұлақ ауданының Құрметті азаматы, «ҚР Білім беру ісінің үздігі» төсбелгісінің иегері
Тұғыры биік тұлға
Елге қызмет ету – ер азамат үшін қашан да абырой, қара нардың да белін қайыстырар үлкен жауапкершілік, халықтың ұлы ретінде оларға қызмет көрсетіп, әлеуметтік мәселелердің оң шешім табуына әсер етіп, елдің экономикалық дамуына үлес қосу, «елім деген», жерін сүйген, ана сүтінен нәр алған айбынды азаматтардың міндеті. Олар – анадан туып, әкеден тәлім алса да, ата-әжеден өмір тағылымын бойына сіңіріп отырып, балалық шағының, бақытты өмірінің куәсі болған туған жерінің гүлденіп, өсіп, көркеюіне және азаматтық қоғамның қалыптасуы жолында уақытпен санаспай еңбек етіп, халықтың ұлы бола білген тұғыры биік тұлғалар.
![]()
Бүгінгі біздің кейіпкеріміз де, еңбек жолын қатардағы мүғалімдіктен бастаса да, өмірге деген құштарлығы, білімге деген іңкәрлігі және алға қойған мұраты жолында тынбай әрекет етіп, бойындағы қарым-қабілетінің арқасында мектеп директоры, ауыл әкімі қызметіне дейін көтеріліп, ауылдың өркендеуі жолында таң атырып, кеш батырған халықтың алғысына ие болған азаматтарымыздың бірі Мақұлбеков Бақытжан Рахымжанұлы 1955 жылы 17 сәуірде Қытай Халық Республикасының Құлжа қаласында дүниеге келді.
Кейіпкеріміздің жүзін жарық дүниенің шапағы Қытай жерінде шарпығанымен, оның балалық шағы атажұртында өтті. 1955 жылы маусым айында бүгінгі таңда Жетісу облысының Кербұлақ ауданы Шанханай ауылына жанұясы қоныс аударып келеді. Кейіпкеріміздің ата-анасына тоқталар болсақ, әкесі Рахымжан мен анасы Разихан мал шаруашылығына өмірін арнаған қарапайым еңбек адамдары болған.
Құшағын кең жайып жатқан өрісі малға жайлы, құтты мекенде балалығын өткізіп, 1961-1971
![]()
жылдары ауылдағы Шанханай мектебінде білім алған Бақытжан Рахымжанұлы болашағын білім беру саласымен байланыстырып, Жаркент қаласында Панфилов педагогикалық училищесінде кәсіби білім алып шығады. Алғашқы еңбек жолы өзі білім алған Шанханай орта мектебінде ұстаздық етумен басталады.
1973-1975 жылдар аралығында ер азамат үшін парыз саналған азаматтық борышын Кеңес әскері қатарында өтеп келген Бақытжан Рахымжанұлы білімін одан әрі жалғастырып, 1983 жылы Абай Құнанбаев атындағы педагогикалық институтының тарих факультетін бітіріп шыққан соң, білімі мен өмірінің өзегі болған Шанханай орта мектебінде мұғалім болуымен жалғастырады.
Бақытжан Рахымжанұлы өзінің білімін, біліктілігін арттырумен қатар, шәкірттерін де талмай ізденуге, аянбай еңбектенуге, қоршаған ортамен үнемі байланыста болуға шақырды. Қызметте де сатылай өсіп, директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары, 1986 жылы мектеп директоры болып тағайындалған Бақытжан Рахымжанұлы жас ұрпаққа сапалы білім беру және білім ордасын керекті әдістемелік құрал-жабдықтармен қамтамасыз ету, ұстаздардың білім-біліктілігін ұдайы көтеріп отыру
![]()
жолында тынымсыз еңбек ете білді.
Ұжымдасқан жүйенің жібі босап, тоқырау жылдары есеңгіреп қалған халық ғасырлар тоғысында да нарықтық қоғаммен тілдесіп, шүйіркелесіп, ісін бірден жүргізіп кете қойған жоқ. Бұл үкіметтің алдындағы ғана емес, қоғам белсенділерінің де еріксіз назарын аударған мәселе еді. Қоғамнан шет қалған жастардың жігерін қайта жанып, қамал алатын қарқынын қайтару үшін үкімет тарапынан түрлі бағдарламалар жасалып жатты. Осындай жастардың мәселелерін шешу мақсатындағы басталған бағдарламаларды алғашқылардың бірі болып түсініп, өзі де осы істі қолға алған жастарымыздың бірі көкірегі ояу, ойы ұшқыр, саяси сауаттылығы мол Бақытжан Рахымжанұлы болатын.
Ауылдың қоғамдық істеріне белсене араласып, қиын кезеңде елдің ауыр жүгін көтере білген, ұйымдастырушылық қабілетінің арқасында ақсақалдардың ақ батасын алған Бақытжан Рахымжанұлы 2003, 2007 жылдары Кербұлақ аудандық мәслихатының депутаты болып сайланып, халық пен билік арасындағы алтын көпір бола білсе, наурыз айынан бастап Кербұлақ ауданы Шанханай ауылдық округінде халықтың ұсынысымен Шанханай ауылдық округінің әкімі қызметіне сайланып, елмен бірге ауқатты да салауатты өмір сүру
![]()
жолында еңбек ете білді.
Тоқсаныншы жылдары елмен бірге жоқшылық заманда мектеп бөлмелеріне буржуйка – темір пештер орнатып, сабақ арасында оқушыларға ыстық шай ұйымдастырып, ата-аналар, мұғалімдердің адал еңбегі арқасында уақытша ауыртпалықтарды жеңе білді. 40 жыл ұстаз, оның ішінде 24 жыл директор болып істегенде Шанханай орта мектебінде бірде-бір айтарлықтай құқық бұзу, қоғамдық тәртіпке нұқсан келтіру жағдайлары тіркелмеген.
Мектеп оқушылары аудан, облыс пән олимпиадаларына, спорт және ғылыми бағдарламаларына кеңінен қатысып, талай мәрте жүлделі орындарға ие болған. Сол шәкірттер бүгінгі күннің қатаң талаптарына жауап бере алатынын көрсетуде.
Шанханай, Майтөбе, Қоянкөз үш ауылдан құрылған округте 4000-нан астам адам тұратын. Негізгі шаруашылық – мал бағу және дәнді дақылдар егістігі. Тоқсаныншы жылдары 10-15 шақты шаруа қожалықтардан басқа, еншісіне пай ретінде 10-20 гектар жер тиген шаруалар техника, қажетті құралдар және егетін сапалы тұқым, тыңайтқыш бұйымдар жоқтығынан, жылдар бойы жерден пайда таба алмады. Бұл жағдайды оңтайландыру үшін бірінші қадам – жеке шаруа қожалықтарды ірілендіру, үкіметтің ауыл шаруашылық дамыту бағдарламалары арқылы жаңа техникаға, субсидияларға, жеңілдетілген несиелерге, қайтарылмас гранттарға қол жеткізу болды. Сонымен қатар агротехниқалық жер өңдеу, жоғары сапалы тұқымдарды ғылыми негізінде нақты жерлерге ауа райына қарай таңдап, сынақтан өткізу қажет болды. Осы бағытта ең ірі «Шоқан» атты шаруа қожалығы Алматыдағы агроуниверситеттің ғалымдарымен келісім-шарт арқылы ғылыми зерттеу жұмыстарын жүргізіп, бүгінгі таңға дейін жалғастырып келе жатыр.
![]()
Аудандық жұмыспен қамту бөлімі арқылы мал бордақылауға, суармалы жерлерді пайдаланып, жеміс-жидек өсіруге, шағын бизнес ашуға жеңілдетілген микронесиелер бepiлe бастады. Аудан, облыс арқылы ауыл жастары неше түрлі бизнес курстарынан өтіп келіп, жұмыс орнын көбейтуге ықпал жасады.
2014 жылы ауылда ветеринарлық станция ашылып, мал шаруашылығы тұрақты кәсіби деңгейде мал емдеу мүмкіндігіне ие болды. Қауіпті мал ауруының алдын алып, сапалы түрде мал есебін реттеп, әртүрлі екпе жұмыстарын жүргізу арқасында оның саны өсе бастады. Caтуға сүтпен бірге жылқының қымызы, саумалы кеңінен орын тапты. Ауылда дәнді дақылдармен бірге малдың қыстық азығы, шөп түрлері егіле бастады.
Әрине, ауылда шаруашылық дамытуда кемшіліктер, қиындықтар әлі жеткілікті, бірақ та ауыл-елі келешектеріне сеніммен қарайды. Округте 3 орта мектеп, мектеп жанында 2 балабақша, 3 спорт алаңы, 2 спорт кешені, 2 балалар алаңы, 2 ауылдық мешіт қатымханалары мен 3 тойхана, 7 сауда дүкені халыққа қызмет етеді. Ерекше айта кететін жайт, Жетісудің Күреңбел аймағындағы Шанханай ауылы - Шығыстың жарық жұлдызы, қазақтан шыққан тұңғыш этнограф-ғалым Шоқан Уәлихановтың мәнгілік қоныс тапқан мекені.
1985 жылы 150 жыл қарсаңында Шанханай ауылында Ш.Уәлихановтың «Алтынемел» мемлекеттік мемориалдық музейі ашылды. Бүгінгі таңда Қазақстанның түкпір-түкпірінен мыңдаған адамдар, шет елден туристер музейге келіп тұрады.
Күреңбел еліне ерекше танымал Ұлы Отан соғысы жене еңбек ардагері, жылдар бойы Шоқан колхозын
![]()
басқарған Базарбаев Игібайдың атымен аталған мәдениет сарайында талай майталман әртістердің өнерін кезінде тамашалаған. Ш.Уәлихановтың музейін салуға мұрындық болған Игібай Базарбаевтың, қазір музей залында сол кісіге арналған бұрышы бар.
Округтің 3 ауылында да асфальт жолдар, көшелерде түнгі жарық шамдар, таза су құбырлары орнатылған. Келешекте көгілдір отын – газ келетіні жоспарлануда. Алдыңғы қиын жылдары ауылдардан ел қалаға көше бастағанда Шанханайлықтар шыдамдық көрсетіп, біраз жастар жұмыс іздеп, қалаға кетсе де, ауылда бірде-бір үй бұзылған жоқ, керісінше колхоз кезінен калған шаруа ғимараттар қалпына келтіріліп, қожалықтар кеңінен пайдалануда.
Жүзі шырайлы жанның адамды тартып тұратын ерекше қасиеті болады емес пе?!
Бақытжан Рахымжанұлы да кісі көңілін қалдырмауға тырысып бағады. Ашылып тұрып бұлттанатын бұзылмалы табиғаттың мінезіндей, құбылмалы тіршілікте кездескен жағдайларда да адамдық қалпынан айнымаған кейіпкеріміз, ақ батамен көсегесі көгеріп, саналы ғұмырын ұлт болашағын тәрбиелеуге, ел қызметіне арнаған тұғыры биік тұлға 2018 жылы құрметті зейнеткерлік демалысқа шықты.
Ұстаздық, мемлекеттік қызмет еткен жылдары Бақытжан Рахымжанұлы әрдайым өзінің білімін көтеріп, біліктілігін арттырып отырды. 1986 жылы Кеңес Одағы бойынша «Оқу саласындағы
![]()
инновациялық оқу-тәрбие процесін оңталандыру (оптимизация)» тақырыбы бойынша ғылыми-тәжірибелік семинар-конкурс өтіп, оқушыларға қолданбалы білім қалыптастыру әдістері бағыты бойынша баяндама жасап, жарқын жетістіктерге қол жеткізді. Ұстаздық еңбегі мен аудан экономикасының өсіп-өркендеуі жолында жасаған жұмыстары ескерусіз қалған жоқ, аудан, облыс тарапынан Алғыс хаттарымен марапатталды. Атап айтар болсақ:
Кеңес Одағының білім министрі С.Г.Щербаковтың Құрмет Грамотасы;
1995 жылы білім беру саласындағы еңбегі үшін «ҚР Білім беру ісінің үздігі» төсбелгісі;
2015 жылы 4 наурызда «Кербұлақ ауданының Құрметті азаматы» атағы;
Сонымен қатар ұзақ жылдар бойы еңбекте талай айтарлықтай жетістіктері үшін білім беру, жергілікті басқару мекемелерінің әр жылдары бірнеше мәрте Құрмет Грамотасы және Алғыс хаттарымен марапатталды.
Жастарды патриотизмге тәрбиелеу жөнінде еңбегі өлшеусіз Бақытжан Рахымжанұлы – талантты, ізденімпаз ұстаз, жүрегі «елім» деп соққан азамат. Кісілік келбеті, кеңпейілділік, ақкөнілділік, жақсылықтың жаршысы бола білу, үлкен азаматтық аршын, ерекше екпін, тұла бойын кернеген күш, адалдық пен ынтымақ пейілі, біз тауыса алмайтын қасиеттер бір бойынан көрініп тұрған Бақытжан Рахымжанұлы – отбасында арқа сүйер азамат, асқар тау әке. Шаңырағының ішін шаттық нұрымен көмкеріп отырған жары, білім беру саласының үздігі, Математика пәнінен сабақ берген ұлағатты ұстаз Қабылова Бақыт Ахмет-Керімқызы екеуі 1 қыз бен екі ұл тәрбиелеп өсіріп, білім беріп, құтты орындарына қондырды.
![]()
Қызы Алия Астанада «Казагрофинанс» акционерлік қоғамының «Тәуекел-менеджмент департаменті» бөлімінің директоры болып жұмыс істейдi. Бота есімді қызы бар.
Үлкен ұлы Талғат «Трансойл» сақтандыру компаниясының атқарушы директоры, жұбайы Жібек «Жолбарыс» туристік агенттігінің директоры болып істейді. 5 балалары бар – Баян, Нұрали, Батыржан, Қасым, Айя-Сафия. Барлығы Алматы қаласында тұрады.
Кіші ұлы Нұрлан ЖШС «Астамед» өңірлік директоры қызметін атқарады, жұбайы Арайлым, қызы Нұрайым, ұлы Ғалым Астанада тұрады.
Бүгінгі кең көлемді мақаламызға арқау болған Бақытжан Рахымжанұлының тау шөксе де аласармайтын адамдық болмысы, қанатты тұлпардың қауырсынынан нәр алып, ақын жүрегінен туындаған өлеңдері, ел үшін атқарған еңбектері мен жасаған игі істері және есімі ел жүрегінде алтын әріптермен жазылып қалары хақ.
Ел қызметі жолында өмірін өткізіп, қазіргі таңда да елдің амандығы, ішкі тұрақтылық, салауатты өмір салтын сүруге жастарды бағыттап, өмірден көргені мен түйгенін өскелең жастарға даналық сөз етіп айтып келе жатқан ұлағат иесі Бақытжан Рахымжанұлының деніне саулық, отбасына амандық тілейміз!
![]()
![]()