Тағдырдың талайлы жолынан тайсалмай өткен, тіршіліктің тауқыметін табандылықпен көтерген, өмірдің әрбір сәтін мағынаға толтыра білген ардақты жан – Калакова Мүгілшім Абжанқызы. Оның ғұмыры – жай ғана бір адамның өмірі емес, ол – тұтас бір дәуірдің, бір буынның, бір халықтың сабыры мен төзімінің көрінісі іспетті. Адам баласының пешенесіне жазылған несібесі мен сынағы қатар жүретіні белгілі, ал сол сынақтан сүрінбей өту – екінің біріне бұйыра бермейтін қасиет. Осындай қасиетті бойына сіңірген жанның бірі – осы кейіпкер.
      Қазақ халқы ежелден ананы тіршіліктің тірегі, отбасының жүрегі деп таныған. Ұлы даланың ұрпағы үшін ана бейнесі әрдайым қасиетті ұғыммен астасып жатады. Сол қасиетті ұғымның нақты көрінісіндей болып, өмір жолында талай белесті артқа тастаған тұлғалардың бірі де осы – Калакова Мүгілшім Абжанқызы. Оның есімі тек жеке бір әулеттің ғана емес, тұтас бір ұрпақтың жадында із қалдырған тағылымды өмірмен сабақтасып жатыр.
      Өмір дегеніміз кейде бұлақтай мөлдір, кейде дариядай арынды, кейде дауылды күндей сынаққа толы. Сол өмірдің әр кезеңінде адам өзін әр қырынан танытады. Біреулер қиындыққа мойын ұсынса, енді біреулер сол қиындықты жеңе отырып, өз болмысын биіктетеді. Калакова Мүгілшім Абжанқызы – дәл осындай сын сағаттарда жігерін жани білген, тағдырдың салмағын иығымен көтере жүріп, жүрегіндегі мейірім шырағын өшірмеген жандардың қатарынан.
      Ұлы ойшыл Абай адам баласының қадірі оның еңбекқорлығы мен адамгершілігінде екенін айтса, халқымыздың талай даналары сабыр мен төзімді ең асыл қасиеттердің бірі деп бағалаған. Осы тұрғыдан алғанда, кейіпкердің өмір жолы – сол даналық сөздердің шынайы дәлелі іспетті. Оның әрбір күні – күрес, әрбір жылы – еңбек, әрбір белесі – төзіммен өрілген тағдырдың тараулары.
      Кейде бір адамның ғұмыры бүтін бір әулеттің шежіресіне айналады. Мұндай жандардың өмірі тек өткеннің естелігі емес, бүгінгіге өнеге, ертеңгіге бағыт. Калакова Мүгілшім Абжанқызының өмірі де дәл осындай мәнге ие. Ол – өз заманының үнсіз шежірешісі, тіршіліктің талай белесін үнсіз еңсерген, бірақ сол үнсіздіктің астарында үлкен ерлік жатқан тұлға.
      Мүгілшім Абжанқызы 1947 жылдың 5 қазанында Павлодар облысы, Баянауыл ауданының Ақши ауылында дүниеге келген. Кең даланың қоңыр тіршілігімен біте қайнасқан бұл мекен талай тағдырды тәрбиелеген, талай ұрпақты өмірдің қатал сабағынан өткізген қасиетті топырақ еді. Сол топырақта кіндік қаны тамған сәбидің болашағы да с
ол заманның тынысымен, сол ортаның тәлімімен қалыптасты.
      Мүгілшімнің әкесі – Текебайұлы Абжан қарапайым жылқышы ғана емес, даланың заңымен біте қайнасқан, жүз жасты еңсерген нағыз абыз қария болды. Өмірінің қырық жылын жылқы бағуға арнаған ол, маңдай терімен нәпақа тауып, төрт түліктің қамын күйттеген нағыз еңбек адамы еді. Жылқы бағу – төзімділік пен қырағылықты талап ететін қасиетті кәсіп болса, Әбжан әке осы жолда табандылықтың үлгісін көрсетті. 
      Анасы – Тыныбайқызы Жамал тыл ардагері бола отырып, шаңырақтың берекесін кіргізген аяулы жан. Ол кісі үй шаруасына ұйытқы болып, төрт ұл мен төрт қызды дүниеге әкелген, алтын құрсақты батыр аналардың бірі еді. Сегіз перзентін мәпелеп өсіріп, оларды өмірдің қатал сабағына баулыған Жамал ананың еңбегі – үнсіз ерлікпен тең. Осындай еңбекқор әке мен мейірімді ананың тәлімін көріп өскен бала Мүгілшім, жастайынан тіршіліктің шынайы бейнесін танып, бойына адалдық пен төзімділікті сіңіріп өсті.
      Көпбалалы отбасының тіршілігі әрдайым оңай бола бермейтіні белгілі. Бір үйде он екі баланың өсуі – тек қуаныш қана емес, сонымен қатар үлкен жауапкершілік, тынымсыз еңбек, үздіксіз қамқорлық. Мұндай ортада өскен бала еркелікке бой алдырмайды, керісінше ерте есейеді. Калакова Мүгілшім Абжанқызы да сол бауырларымен бірге өмірдің алғашқы сынақтарын балалық шағынан бастап сезінді. Үй ішіндегі тіршілік, күнделікті еңбек, бірін-бірі демеп, сүйеп өсу – бәрі де оның мінезін шыңдады.
      Қазақ халқы «көптің баласы – көпшіл» дейді. Шынында да, көпбалалы отбасында өскен бала өзгенің қадірін ерте түсінеді, бөлісуді, сабыр етуді, шүкіршілік етуді үйренеді. Осындай тәлім кейіпкердің де бойына сіңді. Балалық шағы таршылықпен өткенімен, ол кезең оның рухын сындырған жоқ, қайта шыңдай түсті. Қиындықты көріп өскен бала өмірдің қадірін тереңірек ұғынады.
      Сол кезеңдегі ауыл өмірі бүгінгі күнмен салыстырғанда әлдеқайда ауыр еді. Тұрмыс тапшылығы, еңбекке ерте араласу, жоқшылықтың табы – мұның бәрі сол дәуірдің шындығы болатын. Бірақ дәл сол қиындықтар адамдарды төзімділікке, бірлікке, сабырлылыққа тәрбиеледі. Калакова Мүгілшім Абжанқызы да осындай ортада қалыптасып, бойына еңбекқорлық пен шыдамдылықты дарытты.
      Бауырларымен бірге өткізген күндері, ата-ананың өнегесі, ауылдың қарапайым тіршілігі – мұның бәрі оның болашақ өміріне берік негіз қалады. Әке еңбегі мен ана мейірімі, көптің ішінде өскен тәрбиесі оның жүрегіне ізгілік дәнін септі. Кейінгі өмір жолында қандай сынақ кездессе де, сол балалық шақта алған тәлім оның басты тірегіне айналды.
      Мүгілшім Абжанқызының өмір жолындағы ең бір ауыр да, ең бір тағдырлы кезеңі – оның еңбекке ерте араласқан шағы еді. Балалықтың бал дәурені толық ашылмай жатып-ақ, ол өмірдің салмағын иығына ерте артып үлгерді. Қазақтың «еңбек етсең ерінбей, тояды қарның тіленбей» деген нақылы дәл осындай тағдыр иелерінің өмірінен туғандай. Себебі ол дәуірде еңбек – таңдау емес, тіршіліктің жалғыз жолы болатын.
      Мүгілшім Абжанқызының тұлға болып қалыптасуында білім мен тәлімнің орны ерекше болды. Ол алғашқы білім нәрін «ХХІ Партсъезд» ауылында бастап, кейіннен 1963 жылы Ленин атындағы сегіз жылдық мектепті абыроймен бітіріп шықты. Ауыл мектебінің қарапайым ғана партасында отырып, өмірдің алғашқы сабақтарын кітаптан ғана емес, тіршіліктің өзінен де үйренді. Алайда, тағдыр жолы оны ерте есейтіп, үлкен өмірдің жауапкершілігіне жетеледі. Ол 1963 жылдың күзінде тағдыр қосу мақсатында Целиноград облысы, Ерейментау ауданының Ортақшыл ауылына азаматына тұрмысқа шығып, келін болып түсті. Бұл кезең оның өміріндегі ең үлкен бетбұрыс болып қана қоймай, отбасылық берекенің басталуы мен нағыз еңбек майданына нық қадаммен араласуының алғашқы баспалдағы еді.
      Жас келін болып келген шағында ол Ортақшыл ауылындағы ауыл шаруашылығы жұмыстарына араласты. Бидай шаруашылығының науқаны кезінде егістік басында еңбек етіп, астық жинау, қырманға тасу, қойма жұмыстарына қатысу – мұның бәрі сол кезеңнің ауыр да жауапты тіршілігі болатын. Астық – елдің ырысы, халықтың несібесі. Сол ырысты маңдай терімен жинау үлкен жауапкершілік пен төзімді талап етті. Ол еңбекке белсене араласып, қарапайым жұмыстың өзінен абырой таба білді.
      Кейін ол қайтадан Ленинск ауылына оралып, ауыл тіршілігінің тағы бір саласына араласты. Жаз айларында қоймашы болып жұмыс істесе, қыс мезгілінде мектеп-интернатында кіші қызметкер ретінде еңбек етті. Бұл екі сала да оңай емес еді. Қойма жұмысы тәртіп пен ұқыптылықты талап етсе, мектеп-интернатындағы қызмет балаларға деген жауапкершілік пен мейірімділікті қажет етті. Ол осы екі саланы да абыроймен атқарып, өз ісіне адалдық танытты.
      1970 жылы жолдасымен бірге мал бағу ісіне кірісті. Мал шаруашылығы – қазақтың ежелден келе жатқан тіршілігі. Дала төсінде мал соңында жүру, қыстың қақаған аязында да, жаздың аптап ыстығында да тіршілікті тоқтатпау – нағыз шыдам мен төзімнің сынағы. Бұл кезеңде ол да отбасының тіршілігі үшін еңбек етіп, қиындыққа мойымаған қайсар аналардың бірі ретінде қалыптасты.
      1973 жылдан бастап ол қайтадан мектеп-интернатына кіші қызметкер болып орналасып, ұзақ жылдар бойы осы салада еңбек етті. Балалардың ортасында жүріп, олардың тәрбиесі мен тұрмысына араласу оның мейірімін одан әрі арттыра түсті. Ол тек қызметкер емес, сол балалар үшін үнсіз қамқоршы, аналық жүрекпен қарайтын жан болды. Осы еңбегі арқылы ол талай ұрпақтың алаңсыз білім алуына өз үлесін қосты.
      Оның өмір жолы тек ресми қызметпен ғана шектелмейді. Кеңестік кезеңнің ауыр жылдарында, тұрмыс тапшылығы мен жоқшылық жайлаған уақытта ол отбасының тіршілігін сақтап қалу үшін бар күшін салды. Бір сиырдың сүтінен май жасап, ешкі бағып, түнгі төртке дейін тоқыма тоқып, оны азық-түлікке айырбастау – сол заманның шынайы бейнесі еді. Бөтелке жинап, оны жуып, дүкенге өткізу арқылы да отбасының несібесін толықтырды. Ананың еңбек жолындағы тағы бір тағылымды белесі – автопарк саласындағы жылдары еді. Мұнда ол техникалық қызметкердің ауыр да тынымсыз жұмысын атқара жүріп, қарапайым еңбектің нағыз қадірін ұқтырды. Қандай қиындық кездессе де қайыспай, өз ісіне деген адалдығы мен таусылмас қажыр-қайратының арқасында ұжым арасында сыйлы, ағайынға үлгі бола білді. Осынау маңдай термен өрілген, адалдықпен суарылған ұзақ жылғы қажырлы еңбегінің заңды жемісі ретінде, Мүгілшім ана бүгінде зейнет демалысына абыроймен шығып, бейнеттің зейнетін көріп отырған ардақты тұлғаға айналды. Бұл әрекеттер бүгінгі күн тұрғысынан қарағанда қарапайым көрінуі мүмкін, алайда ол кезде бұл – өмір сүрудің амалы, балалардың аш қалмауы үшін жасалған жанкешті еңбек болатын. 
      Қазақ халқы «ана – өмірдің шуағы» дейді. Шынында да, Калакова Мүгілшім Абжанқызының әрбір ісінен сол шуақ сезіліп тұратын. Ол өз балаларының қарны тоқ, көйлегі көк болуын армандап қана қоймай, сол арман үшін күн-түн демей еңбек етті. Кейде қара нанның өзін табу қиын болған заманда ол жоқтан бар жасап, отбасының берекесін сақтап қалды. Оның өмір жолына көз салған әр адам бір нәрсені анық аңғарады: бұл – тек еңбек тарихы емес, бұл – аналық махаббаттың, төзімнің, сабырдың және адамдықтың шежіресі.
      Ол қиындыққа шағымданған жоқ, қайта сол қиындықты жеңудің жолын тапты. Оның әр күні – үнсіз ерлік, әр жылы – табандылықтың дәлелі. Ұлы Абай «Еңбек қылмай тапқан мал дәулет болмас» деген. Осы сөздің шынайы мәнін Калакова Мүгілшім Абжанқызының өмірінен көруге болады. Оның тапқан дәулеті – байлық емес, оның байлығы – өсірген ұрпағы, сақтаған отбасы берекесі, қалдырған өнегесі.
      Мүгілшім Абжанқызының өміріндегі ең биік құндылықтардың бірі – оның отбасы. Қазақтың «отбасы – алтын діңгек» деген сөзі дәл осындай тағдыр иелеріне арналғандай. Себебі ол үшін тіршіліктің бар мәні, өмірдің бар мақсаты – шаңырақтың берекесін сақтау, ұрпағын өсіру, ұл мен қызын жеткізу болды. Сол жолда ол бар ғұмырын арнап, аналық жүректің шексіз мейірімін өмірлік ұстанымына айналдырды.
      Жары Калаков Қайролла Жұмашұлы да өз заманының нағыз еңбек адамы болды. Он төрт жасынан бастап ауыл шаруашылығы жұмысына араласып, өмірдің ауыр жүгін ерте арқалады. Ол әуелі тракторшы болып еңбек жолын бастап, кейіннен жүргізуші мамандығын игерді, техниканың тілін тапқан шебер механизаторға айналды. Кең даланың төсінде «темір тұлпарды» тізгіндеп, сабан тасу, егін науқанына қатысу сияқты жауапты жұмыстарды атқарды. Сол кезеңнің алдыңғы қатарлы еңбеккері ретінде Коммунистік партия қатарына қабылданып, қоғамдық істерде де ерекше белсенділік танытты. Оның адал еңбегі мен табандылығы мемлекет тарапынан жоғары бағаланып, I, II және III дәрежелі «Еңбек Даңқы» ордендерінің иегері, еңбек ардагері атанды. Әйнегі жоқ тракторда отырып, қыстың ызғары мен жаздың аптап ыстығына қарамай еңбек ету – сол дәуірдің қатал да шынайы бейнесі еді. Ол өмірдің шын қиыншылығын бастан өткеріп, адал еңбегімен және партия мүшесіне тән жауапкершілігімен абыройға бөленді.
      Қайролла Жұмашұлының еңбекпен өрілген мағыналы ғұмыры оның кеудесінде жарқыраған марапаттарынан айқын көрінеді: оның техника тілін меңгерген майталман маман екендігін «I класты тракторшы-машинист» белгісі айғақтаса, егін науқаны мен дала төсіндегі ерен ерлігі мемлекеттік жоғары дәрежелі III дәрежелі «Еңбек Даңқы» орденімен лайықты бағаланған, ал бүкіл саналы ғұмырын адал еңбекке арнаған қарияның абыройлы жолы «Еңбек ардагері» медалімен түйінделген. Бұл марапаттар – қиындыққа мойымай, шаңырақ берекесі мен ел игілігі үшін тер төккен нағыз еңбек адамының өшпес тарихы.
      Дала төсінде техника тізгіндеп, егін науқанының бел ортасында жүрген жауапты қызметінен тыс уақытта Қайролла Жұмашұлы жүрек түкпіріндегі толғаныстарын өлең тілімен өрнектей білді. Оның бойындағы қажырлы еңбекқорлық пен рухани тереңдік өзара үйлесім тауып, қарапайым еңбек адамының жан дүниесінің байлығын паш етті.
      Әсіресе, оның ұрпағына қалдырған жыр-аманаты мен перзенттеріне арнаған ақ батасы іспетті шумақтардан өмірдің мәні мен ата-аналық мейірімнің тереңдігі анық аңғарылады. 

Үйіңде толған жаның болсын,
Қораң толған малың болсын.
Қызықты қызықтайтын,
Ағайын жұрт аман болсын.

Ағайын қызықты қызықтайық,
Дүниеге қызықпайық.
Бұл жалған алдандырар,
Оны да ұмытпайық.
Ғұмыр жасың ұзақ болсын,
Денсаулығың таза болсын.
Дүние бақ, қолдың кірі,
Балаларың аман болсын.

Балалар қызықты қызықтайық,
Дүниеге қызықпайық.
Бұл жалған алдамшы орар,
Оны да ұмытпайық.

Жастық шақ өтіп барады,Кәрілік жетіп келеді.
Таяқ ұстап қартайғанда,
Балаларың болсын қуат.

Балалар ата-ананы ренжітпеңдер,
Жамандықты көрсетпеңдер.
Аялап өсірдік біз,
Оны да ескеріңдер.


Саражан сәлем жаздым балапаным,
Аялап өсірем деушіем алақанға.
Қорқыныш осы күнде бізде болып тұр,
Заманның мына түріне қарағанда.
Қайролла жас құлыншақ жаздым саған,
Жаралған жаппар ием болсын жанаң.

      1987 жылы Қайролла Жұмашұлы ауыр жол-көлік оқиғасына ұшырап, денсаулығына үлкен зақым келді. Бұл жағдай отбасы үшін үлкен сынақ болды. Адам баласының басына келетін ең ауыр сәттердің бірі – жақын адамының денсаулығы сыр беруі.
      Бірақ Мүгілшім       Абжанқызы бұл сынақта да мойымады. Ол жарының қасынан табылып, қолдау көрсетіп, оның қайтадан өмірге бейімделуіне себепкер болды. Отбасының берекесін сақтап қалуда оның рөлі орасан зор еді. 
      Қайролла Жұмашұлының өмірге қайта араласып, 80 жасқа дейін аяулы әке, ардақты ата болып ғұмыр кешуі – осы аналық қамқорлық пен отбасылық бірліктің нәтижесі. Ол 2023 жылы дүниеден озды.
      Олардың шаңырағында он бала өмірге келді. Бұл – жай ғана сан емес, үлкен бір әулеттің тамыры, кеңейген қара шаңырақтың бастауы. Әр бала – бір әулеттің жалғасы, бір өмірдің тарихы.
      Мүгілшім Абжанқызы үшін әр перзент – баға жетпес аманат, өмірінің мәні болды.
      Тұңғыш қызы Майра аспазшы мамандығын игеріп, жары Бергенмен бірге Әсемгүл, Асылхан, Еламан, Ақмарал есімді ұрпақтар өсірді.
      Жүргізуші болып еңбек ететін Қанат аға мен жары Айгүл бүгінде Арайлым мен Айдананы тәрбиелеп отырғанымен, жұлдызы ерте сөнген Беріктің бейнесі көңілдерінде мәңгілік сағыныш болып қалды.
      Қызы Зәмзагүл балабақшада тәрбиеші болып қызмет атқарып, жары Мұқашбекпен бірге Армангүл, Айгерім, Темірлан, Гүлфия есімді балаларды өмірге әкелді.
      Қызы Майгүл үй шаруасымен айналысып, жары Маратпен бірге Эльмира, Айда, Әділ есімді балаларын өсірді.
      Ұлы Қуандық бағбаншылықпен айналысып, жары Зүлфиямен бірге Күнсұлу, Досхан, Жанар, Ерхат есімді балаларды тәрбиеледі.
      Ұлы Қайрат құрылыс саласында еңбек етіп, жары Әлиямен бірге Жансұлтан, Мұхамед, Аружан, Айнажан, Нәйлә есімді балалардың әкесі атанды.
      Ұлы Алтынбек қара шаңырақтың иесі болып, мәдениет үйінде қызмет атқарады. Жары Айданамен бірге Бағдәулет, Іңкәр, Бекдияр, Азат, Ясина есімді ұрпақ тәрбиелеп отыр.
      Ұлы Асылбек құрылысшы болып еңбек етіп, жары Зәурешпен бірге Томирис, Қарлығаш, Айлин, Медина есімді қыздарын өсіруде.
      Қызы Айнұр сауда саласында еңбек етіп, жары Қайратпен бірге Бахтияр, Дильназ, Жанерке есімді балаларды тәрбиеледі.
      Қызы Айсұлу небәрі екі айлығында шетінеп кеткен. Бұл ана жүрегіне түскен ең ауыр қайғының бірі болды.
      Бүгінде Калакова Мүгілшім Абжанқызы – 15 шөберенің әжесі, үлкен бір әулеттің бәйтерегі. Оның шаңырағы – тамыры тереңге жайылған, бұтағы көп аяулы мекен. Ол үшін отбасы – өмірдің мәні, тіршіліктің тірегі. Балаларының жетістігі – оның төккен тері мен қажымас еңбегінің жемісі. Әр немере, әр шөбере – оның өмір жолының шуақты жалғасы.
      Қазақтың ұлы ойшылдары «Ана – ұлттың ұйытқысы» деген. Сол сөздің шынайы көрінісі осы кейіпкердің өмірінен айқын көрінеді. Оның отбасы – тек бір шаңырақ емес, тұтас бір тарих, тағдырлар тоғысы. Ол – өз ғұмырын ұрпағына арнап, мәңгілік із қалдырған жан.
      Мүгілшім Абжанқызына ұзақ ғұмыр, мықты денсаулық, ұрпағының қызығын көріп, бейбіт те берекелі өмір кешуін тілейміз. Әрдайым шаңырағы шаттыққа толып, ұрпақтары аман болсын! Оның мейірімге толы жүрегі әулетіне шуағын шашып тұра берсін!